Ogród LPKiW jest ogrodem miejskim, zajmuje powierzchnię 60 ha, wstęp do ogrodu jest wolny. Ogród otwarty jest cały rok od godziny 9:00 do zmroku. Aktualna liczba 820 w tym 460 gatunków roślin dziko rosnących. Opracowana w 1977 r. przez prof. Edwarda Bartmana koncepcja zagospodarowania przestrzennego Ogrodu Botanicznego określiła ogólne zasady budowy i program Ogrodu. Jego tworzenie rozpoczęto w 1980 r.

Zaproponowana tak zwana „koncepcja siedliskowa” zakłada przede wszystkim, zachowanie, kształtowanie i eksponowanie zbiorowisk oraz gatunków roślin rodzimych.
Obok nich tworzone są obce formacje roślinne oraz liczne kolekcje rodzajowe i ekspozycje tematyczne.

Głównymi działami Ogrodu są:
1. Zbiorowiska roślinne Polski
2. Arboretum
3. Ogród roślin iglastych
4. Alpinarium
5. Kolekcje rodzajowe
6. Ekspozycje tematyczne
7. Ogród agrobotaniczny
8. Ścieżka botaniczna dla niewidomych i niedowidzących

1. Zbiorowiska roślinne Polski to najważniejszy i największy dział  Ogrodu.
    Zajmuje obszar 20 ha. Prezentowane tu gatunki roślin 
    pokazane są w zbiorowiskach i formacjach w których te gatunki
    bytują. Z licznych zbiorowisk występujących na terenie na uwagę
    zasługują zbiorowiska leśne ( grądy, buczyny łęgi, jaworzyny),
    roślinność wodna i szuwarowa, łąki i murawy.

2. Szczegółowy projekt arboretum przygotowany, przez prof. Stanisława
    Balcerkiewicza i dr. Macieja Korczyńskiego w 2001 r. zakłada
    przedstawienie dendroflory wybranych formacji świata. Prezentowane
    będą tu między innymi lasy Ameryki Północnej, lasy euksyńskie, lasy
    wielkolistne, roślinność tundry, drzewa i krzewy terenów
    pustynnych, roślinność twardolistna.
    Uzupełnieniem arboretum będą liczne kolekcje i ekspozycje
    tematyczne między innymi: buków, klonów, róż, wrzosowatych, rośliny
    prawnie chronione, rośliny zimozielone, ogród wiosenny.

3. Najwcześniej urządzoną kolekcją drzew i krzewów jest ogród roślin
    iglastych. Zgodnie z projektem architekta krajobrazu Adama Pietrzaka,  
    jest to amfiteatralnie rozplanowana kompozycja, w której pasowo  
    ułożone są gatunki krzewów od niższych, ku wyższym, aż do
    zgrupowań wysokich drzew. Zobaczyć tu można liczne gatunki i 
    odmiany jodeł, świerków, jałowców, cyprysików, jak również jedlicę,
    mikrobiotę, miłorząb. Przestrzenną kontynuacją Ogrodu iglaków jest  
    kolekcja żywotników.

4. Najbardziej widowiskowym obiektem Ogrodu jest alpinarium.
    Wysokości względne dochodzące do 20 metrów oraz interesująca
    rzeźba tego miejsca umożliwia budowę charakterystycznych form
    górskich: ścian, grani, żlebów, piergów, wąwozów.
    W centralnym miejscu zaprojektowano górskie jeziorko z potokiem i
    wodospadem. Nasadzenia alpinarium wiążą się ściśle z budowanymi  
    siedliskami i materiałem skalnym użytym do ich budowy. W części
    granitowej dominują kosodrzewiny i sosna limba. Między wapiennymi
    głazami zobaczyć można szarotkę alpejską, dębik ośmiopłatkowy, 
    goździk alpejski i wiele innych.

5. Bogate w gatunki i odmiany rodzaje drzew i krzewów rozmieszczone 
    są w kolekcjach rodzajowych. Prezentowane są między innymi
    kolekcje sosen i różaneczników, lilaków, ogród kwitnącej wiśni i
    jabłoni, magnolii, tawuł, dereni.

6. Ekspozycje tematyczne budowane w Ogrodzie dotyczą różnych
    obszarów zainteresowań, wiele z nich ma też charakter edukacyjny.
    Z ciekawszych wymienić można: ogród motyli, rośliny biblijne, 
    piętrowe zasięgi drzew w górach, mieszańce – rodzice i dzieci, płeć u
    roślin.

7. W zamkniętej części Ogrodu Botanicznego zaprojektowano niewielki  
    dział roślin uprawnych. Zgromadzono tu drzewa owocowe
    współczesnych odmian oraz tych, które nie są już ujmowane w
    aktualnych doborach. Kolekcja starych odmiany jabłoni pochodzi ze
    wsi Chrystkowo i została zorganizowana przy udziale Parku
    Krajobrazowego Doliny Dolnej Wisły. W tej części ogrodu na ścieżce  
    Agro można zapoznać się z roślinami  użytkowymi: zbożami m. in. z 
    gryką, prosem, pszenicą płaskurką, roślinami przemysłowymi, 
    okopowymi, roślinam motylkowymi drobno i grubonasiennymi.  
    Organizowana jest kolekcja roślin leczniczych przy współpracy z 
    Akademią  Medyczną.

8. Świat roślin w układzie systematycznym, prezentowany jest na
    ścieżce botanicznej dla niewidomych i niedowidzących. Przy
    kierunkowej balustradzie długości 300m, posadzono w gruncie i  
    wyniesionych donicach około 230 taksonów roślin. Wszystkie rośliny 
    opatrzono etykietą zapisaną pismem Braille’a.